W roku 2016 przedsiębiorcy zapłacą wyższe składki do ZUS z tytułu własnego ubezpieczenia. Rosną zarówno składki na ubezpieczenie emerytalno-rentowe jak i ubezpieczenie zdrowotne. I tak o ile wartość tych pierwszych znaliśmy już pod koniec 2015 r., tak wysokość składki zdrowotnej pokazała się dopiero w drugiej połowie stycznia 2016 r.

Etatowcy czy zatrudnieni na umowy zlecenie, składki na ubezpieczenie społeczne oraz zdrowotne płacą od faktycznych zarobków. W przypadku przedsiębiorców jednakże takie rozwiązanie nie zdałoby egzaminu. Ci bowiem mogą w określonym miesiącu nie uzyskać dochodu, a ponieść stratę. Nadto dochód jest u nich ustalany w skali roku i dopiero na etapie wypełniania PIT-a rocznego wiadomo, ile on faktycznie wynosi. Część przedsiębiorców korzysta przy tym z form zryczałtowanych, w których dochód z przedsiębiorstwa w ogóle nie jest ustalany.

Właśnie dlatego w przypadku własnego biznesu składki są opłacane od stałych, z góry określonych wartości bez względu na to czy prowadzona firma przynosi profity oraz w jakiej wysokości. Tę na ubezpieczenie społeczne ustala się na podstawie prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. W 2016 r. jest to kwota 4 055 zł (Mon. Pol. z 2015 r., poza. 1292). Minimalna składka jest naliczana od podstawy wynoszącej 60% tej kwoty, czyli 2 433 zł.

Składki do ZUS za dany miesiąc są płatne w miesiącu następnym do:

  • 5. dnia następnego miesiąca – jednostki budżetowe i samorządowe zakłady budżetowe,
  • 10. dnia następnego miesiąca – osoby fizyczne opłacające składkę wyłącznie za siebie,
  • 15. dnia następnego miesiąca – pozostali płatnicy.

Inną wartość przyjmuje się na potrzeby ustalenia wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne(zwanego też składką na NFZ). Otóż podstawę wymiaru tej składki stanowi zadeklarowana kwota, nie niższa jednak niż 75% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, ogłaszanego przez Prezesa GUS w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”. Wynagrodzenie to w IV kwartale 2015 r. wyniosło 4 280,80 zł. W związku z powyższym minimalna podstawa wymiaru tej składki wynosi 3 210,60 zł.

W efekcie w 2016 r. przedsiębiorcy muszą co miesiąc oddać do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych:

  • 772,96 zł (z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym) lub 713,35 zł (bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego) z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne (przy założeniu, że ubezpieczenie wypadkowe wynosi 1,80%),
  • 288,95 zł z tytułu składki na ubezpieczenie zdrowotne,
  • 59,61 zł z tytułu składki na Fundusz Pracy.

Suma składek z dobrowolnym ubezpieczeniem chorobowym (ze składką na Fundusz Pracy) wynosi zatem 1 121,52 zł, zaś bez dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego (ze składką na Fundusz Pracy) 1 061,91 zł.

Dla porównania dodajmy, że składki te w 2015 r. wynosiły odpowiednio: 754,67 zł, 696,47 zł, 279,41 zł i 58,20 zł. Sumy tych wartości wynosiły odpowiednio: 1092,28 zł i 1034,08 zł.

Zapłacone składki można jednakże uwzględnić w rachunku podatkowym. I tak składki na Fundusz Pracy mogą zostać uznane za koszty uzyskania przychodu, zaś składki na ubezpieczenie społeczne jako koszty uzyskania przychodu albo odliczenie od dochodu/przychodu. Składkę na ubezpieczenie zdrowotne można natomiast odliczyć od obliczonego podatku. Niemniej trzeba pamiętać, że do ZUS składkę tę przekazuje się w wysokości 9% podstawy jej naliczenia (co najmniej 288,95 zł), zaś od podatku można odliczyć jedynie 7,75% podstawy naliczenia tej składki (a więc przy zadeklarowanej podstawie najniższej: 248,82 zł).

 Składka zdrowotna odrębnie z każdego tytułu

Osoba pracująca na etacie, gdzie zarabia co najmniej wynagrodzenie minimalne, a prowadząca jednocześnie działalność gospodarczą czy uzyskująca przychody z umowy zlecenia (od innej firmy, niż pracodawca), nie musi z tych dwóch ostatnich tytułów opłacać składek na ubezpieczenie społeczne.

Inaczej jest w przypadku ubezpieczenia zdrowotnego. Tutaj bowiem każdy ze wskazanych tytułów wymaga opłacania tej składki (od faktycznych przychodów, gdy mowa jest o etacie czy umowie zleceniu, bądź kwoty zadeklarowanej w przypadku działalności gospodarczej). To samo tyczy się każdego innego tytułu objętego obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym.

Jak bowiem wskazuje art. 82 ust. 1 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, w przypadku gdy ubezpieczony uzyskuje przychody z więcej niż jednego tytułu do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego, składka ta jest opłacana z każdego z tych tytułów odrębnie. Nadto w przypadku, gdy w ramach jednego z tytułów do objęcia obowiązkiem ubezpieczenia zdrowotnego ubezpieczony uzyskuje więcej niż jeden przychód, składka na ubezpieczenie zdrowotne jest opłacana od każdego z uzyskanych przychodów odrębnie.

Lżej nie mają też przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą w różnych formach prawnych. Otóż jeżeli ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednego z rodzajów działalności, składka ta jest opłacana odrębnie od każdego rodzaju działalności. Jeżeli zaś ubezpieczony prowadzący działalność pozarolniczą uzyskuje przychody z więcej niż jednej spółki w ramach tego samego rodzaju działalności (wymienionej niżej w punktach 1-5), składka na ubezpieczenie zdrowotne opłacana jest odrębnie od każdej prowadzonej spółki.

Rodzajami działalności są tutaj:

  1. działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki cywilnej;
  2. działalność gospodarcza prowadzona w formie jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością;
  3. działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki jawnej;
  4. działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki komandytowej;
  5. działalność gospodarcza prowadzona w formie spółki partnerskiej;
  6. wykonywanie działalności twórczej lub artystycznej jako twórca lub artysta;
  7. wykonywanie wolnego zawodu w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne;
  8. wykonywanie wolnego zawodu, z którego przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych;
  9. inna niż określona w pkt 1-8 pozarolnicza działalność gospodarcza prowadzona na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych.

Przykład
Pan Piotr prowadzi dwie spółki cywilne, spółkę jawną oraz działalność gospodarczą na własne nazwisko na podstawie wpisu do CEIDG.

Składkę na ubezpieczenie zdrowotne będzie musiał obowiązkowo opłacać od każdej z wyżej wymienionych firm czyli w poczwórnej wysokości.

oprac. : Krzysztof Skrzypek / eGospodarka.pl

Szybki kontakt

Jeśli masz jakieś wątpliwości lub pytania, pisz śmiało.

Not readable? Change text.